De lasten en baten voor het onderhoud van de kapitaalgoederen voor de openbare ruimte vallen onder programma Samen Wonen (2.1).
Wij zorgen samen voor een mooie en veilige openbare ruimte
De gemeente zorgt voor het onderhoud van de openbare ruimte, zoals van wegen, bruggen, riolering, groen en speelplaatsen. Dit doen we volgens duidelijke plannen. Zo blijft onze openbare ruimte veilig en prettig om in te verblijven en te recreëren.
Dit is ons beleid voor de openbare ruimte
Wij vinden het belangrijk dat de openbare ruimte er onder andere goed uitziet en veilig is. Daarom werken we met het plan ‘Buiten voor elkaar’ (Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte, IBOR). Dit plan loopt van 2022 tot en met 2026. Hierin staat hoe we de openbare ruimte onderhouden, welke kwaliteit we willen bereiken en welke afspraken we gemaakt hebben. Ons beleid is dat de openbare ruimte bijdraagt aan een betere leefomgeving. Bijvoorbeeld door bij de inrichting meer rekening te houden met het klimaat, door gezond gedrag te stimuleren en meer ruimte te geven aan natuur.
Activiteiten in 2025
In 2025 hebben we vooral ingezet op het verder stimuleren van integraal en opgave gericht werken in de openbare ruimte. In 2025 is een proef van 5 jaar gestart waarin we op een nieuwe manier gaan werken. We kijken dan naar hoe we de openbare ruimten nog meer kunnen verbeteren en wat dit kost. De gemeenteraad heeft voor 2025 en volgende jaren € 225.000 vrijgemaakt (Investeringskrediet MJOP - opwaardering leefomgeving). We gebruiken dit geld om extra maatregelen te nemen bij het onderhoud en de vervanging van de openbare ruimte, zodat we kunnen bijdragen aan de bredere doelen van de gemeente. In 2025 is onder andere bijgedragen aan de werkzaamheden aan de Vilstersedijk, Wethouder Prinsstraat, Welsummerstraat en Nieuwe Uitleg en is meerwaarde gecreëerd op het gebied van verkeersveiligheid, duurzaamheid en klimaat.
In oktober 2025 is gestart met de Regietafel Openbare Ruimte. De Regietafel brengt advies uit over het wel of niet integraal aanpakken van activiteiten die vanuit beheer starten (veelal groot onderhoud en vervangingen).
In 2026 bekijken we of het huidige IBOR nog past bij de wensen van inwoners en de gemeente. Tot die tijd verlengen we het plan.
Wij werken met duidelijke plannen
Eind 2024 hebben we het Meerjaren Onderhoudsprogramma 2025-2034 gemaakt (MJOP). Dit is een uitwerking van ‘Buiten voor elkaar’. Hierin staat hoe we de openbare ruimte gaan onderhouden en vervangen. Ook staat er in hoeveel geld we hiervoor nodig hebben. Na 2025 gaan we een integraal beheerplan maken. Dit plan helpt ons om het onderhoud en beheer nog beter te organiseren.
In deze tabel ziet u welke plannen we hebben voor de verschillende onderdelen:
Kapitaalgoed | Beheer | Voortgang onderhoud | Voorziening | ||
|---|---|---|---|---|---|
Plan aanwezig | Looptijd | Fin. Vertaling in paragraaf | Achterstallig/ | ||
Wegen | MJOP | MJOP: 2025 - 2034 | Ja | Nee | Ja |
Civiele kunstwerken | Beheerplan Civiele kunstwerken + MJOP | Beheerplan:2018-2022 | Ja | Nee | Ja |
Riolering | GRP | GRP: 2022 - 2026 | Ja | Nee | Ja |
Water | GRP + Klimaat-adaptatieplan | GRP: 2022 - 2026 | Ja | Nee | Nee |
Groen | Diverse losse beheerplannen + MJOP | MJOP: 2025 - 2034 | Ja | Nee | Nee |
Openbare verlichting | Beheerplan openbare Verlichting + MJOP | Beheerplan: 2016 | Ja | N.v.t. | Nee |
Speelplaatsen | Beheerplan + MJOP | Beheerplan 2019 –2023 | Ja | Nee | Nee |
Gebouwen | Beheerplan onderhoud gemeentelijke gebouwen | 2024 - 2028 | Ja | Nee | Ja |
Tabel: Beheerplannen per kapitaalgoed
Dit is de kwaliteit die we willen bereiken
De gemeenteraad heeft vastgesteld welke kwaliteit wij willen voor de verschillende onderdelen van onze openbare ruimte. In de tabel hieronder ziet u welke kwaliteit wij nastreven per gebied en onderdeel.
Functiegebied | Groen | Verharding | Verlichting | Spelen | Meubilair | Water | Civiele kunst-werken | Reiniging |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Dorpscentra | A | B/C | A | B | B | B | B | A B |
Hoofdinfrastructuur | A | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Begraafplaatsen | A | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Woonwijken | B | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Bedrijventerreinen | B | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Recreatie en sport | B | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Maatschappelijk & dienstverlening | B | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Buitengebied | B | B/C | B | B | B | B | B | A B |
Tabel: Vastgestelde niveaus voor beeldkwaliteit (IBOR)
We meten twee keer per jaar de beeldkwaliteit van de openbare ruimte. Zo weten we of we op schema liggen. De algemene conclusie uit beide beeldschouwen is dat we gemiddeld voldoende scoren: kwaliteitsniveau B.
Ook vragen we als gemeente elke drie jaar aan inwoners hoe zij de openbare ruimte waarderen. In 2023 gaven inwoners de zorg voor de leefomgeving een 7.1. Dat is hoger dan het landelijk gemiddelde.
De gemeenteraad kan het gewenste kwaliteitsniveau veranderen door nieuwe beleid vast te stellen.
Dit zijn de kosten voor onderhoud én vervanging
In het Meerjaren Onderhoudsprogramma (MJOP) staat hoeveel geld we nodig hebben voor het onderhoud en vervanging van de openbare ruimte. Elk jaar kijken we of de bedragen nog kloppen.
Soms moeten we ze aanpassen. Bijvoorbeeld omdat dingen duurder worden of omdat er meer werk is. Vroeger is niet altijd rekening gehouden met vervangingskosten. Nu moeten we de nodige onderdelen van openbare ruimte vervangen. Dit doen we onder andere om hoge onderhoudskosten te voorkomen en om de veiligheid te garanderen. In het MJOP staat wanneer we wat vervangen en hoeveel geld dit kost. We proberen het werk gelijkmatig over jaren te verdelen. Zo is het beter te doen voor de omgeving en voor ons. Met de vaststelling van het MJOP heeft de gemeenteraad ook kredieten beschikbaar gesteld voor vervanging van wegen, openbare verlichting, groen, speelvoorzieningen in 2025.